zss92
Wersja polskaEnglish


Montessori




Ćwiczenia praktycznego dnia z wykorzystaniem


elementów metody Marii Montessori



 

Maria Montessori (1952) twórczyni systemu wychowania dzieci w wieku przedszkolnym, nazwanym później metodą Marii Montessori, wierzyła w ogromne możliwości dziecka i jego inteligencję. Zdawała sobie sprawę, jak my dzisiaj, że dziecko posiada ogromną potrzebę odkrywania, ciekawość świata i jego poznania.

 

Metoda M. Montessori kładzie nacisk na swobodny rozwój dzieci, przeciwstawia się systemowi szkolnemu tłumiącemu aktywność dzieci, którego symbolem była dla M. Montessori „szkolna ławka”. Montessori uważała, że głównym zadaniem pedagogiki jest wspierania spontaniczności i twórczości dzieci, umożliwianie im wszechstronnego rozwoju fizycznego, duchowego, kulturowego i społecznego.


Maria Montessori stworzyła materiał do nauki, który jest kluczem do świata i inspiruje dzieci do odkrywania nowych rzeczy. Materiał jest podzielony na: praktyczny, sensoryczny, językowy, matematyczny i kulturalny. W pracy z klasą Ia wykorzystuję materiał z wszystkich grup.


Uczniowie wykonują ćwiczenia praktycznego dnia, które dzielą się na 5 grup:

  • ćwiczenia przygotowawcze (przesypywanie kaszy, przelewanie wody, ubijanie piany, rozkładanie podkładki oraz wykonywanie wiele innych domowych czynności),
  • ćwiczenia związane ze sobą (samodzielne zapinanie guzików, wiązanie sznurowadeł, czyszczenie butów),
  • ćwiczenia związane z otoczeniem (zamiatanie, układanie, czyszczenie np. lustra),
  • ćwiczenia grzeczności (uczenie się różnych form grzecznościowych),
  • kontrola motoryczna (cicha zabawa, lekcje ciszy, chodzenie po elipsie).

 

Poprzez wykonywanie tych ćwiczeń dziecko wzmacnia poczucie własnej wartości, rozwija samodzielność i pewność siebie oraz doskonali koordynację ruchów.

Uczniowie z klasy I chętnie pracują z materiałem sensorycznym(trenującym zmysły) dzięki któremu poznają abstrakcyjne pojęcia, np. wielkość i długość – mały/duży, długi/krótki. Materiał ten pobudza do ruchu, aktywności i powtarzania czynności, a także rozwija społecznie i pośrednio przygotowuje do nauki pisania i czytania, a przede wszystkim do działań matematycznych. Do tych materiałów należą: różowa wieża, brązowe schody, kolorowe walce, bloki cylindryczne, czerwone patyki, gabinet tkanin, bryły geometryczne.Kolejna grupa materiału to materiał językowy( mowa). Dzieci wykonują ćwiczenia przygotowujące do pisania, czytania wykorzystując materiał: ruchowy alfabet, małe oraz wielkie litery, karty do nauki czytania oraz małe przedmioty do nauki pisania. Jednym z ulubionych materiałów uczniów jest materiał matematyczny; patyki liczbowe, wrzeciona, żetony, Tablica Seguina 11-19 wraz z kolorowymi perełkami, złoty materiał i paskowe tablice dodawania i odejmowania oraz wiele innych matematycznych materiałów. Za pomocą tych materiałów dzieci uczą się przeliczać, dodawać segregować, dodawać i odejmować matematyka im już nie jest straszna, a wręcz przeciwnie budzi w nich ciekawość.

 

Pragnę opisać Państwu pracę z niektórymi ćwiczeniami z dnia praktycznego, które stosowane są w pracy w klasie, a które mogą Państwo również zastosować we własnym domu w pracy z dzieckiem. Są to materiały, które każda pani domu ma w swojej szafie. Poprzez wykonywania tych ćwiczeń dziecko wzmacnia poczucie własnej wartości, rozwija samodzielność oraz doskonali koordynację ruchów. Dzięki tym prostym przedmiotom Państwa dzieci będą doskonaliły swoje umiejętności ale również spędzą z Państwem miło czas.




Zestaw do sprzątania




Dla Marii Montessori ważne było aby dzieci dbały o swoje otoczenie, o porządek wykonując różnego rodzaju czynności porządkowe.
Zestaw do sprzątania zawiera: miotłę, szufelkę i zmiotkę. Wyznaczamy dziecku pole, do którego ma zamiatać śmieci, pokazujemy prawidłowe trzymanie miotły (oburącz), tłumaczymy: najpierw zamiatasz do wyznaczonego pola, następnie jedną ręką trzymasz szufelkę w tym polu, blisko śmieci i zmiotką zamiatasz śmieci do szufelki. Pamiętamy, aby dziecko przesuwało miotłę i zmiotkę po podłodze (nie odrywając jej od podłogi). Aby urozmaicić dziecku ćwiczenie i w ogóle zachęcić je do pracy używamy różnych materiałów do zamiatania np. suszone kwiaty, bibuła, kasztan,y a następnie wdrażamy do naturalnego zamiatania powierzchni w naszym domu.




Przesypywanie za pomocą łyżeczki




Przygotowujemy dwie równe miseczki, tacę, łyżeczkę, materiał do przesypywania: kasza, ryż, makaron, płatki kukurydziane.
Kładziemy miseczki na tacy, po środku nich umieszczamy łyżeczkę (uchwytem do dziecka). Do miseczki lewej wsypujemy materiał do przesypywania np. ryż i przesypujemy od lewej do prawej miseczki.
Prezentacja: prawą ręką chwytamy łyżeczkę, lewa ręka przytrzymuje miseczkę, nabieramy łyżeczką ryż, podnosimy nieco w górę i czekamy do momentu aż nadmiar ryżu spadnie, następnie przenosimy łyżeczkę z ryżem nad prawą miseczkę i wysypujemy ryż przez ruch nadgarstka. Powtarzamy czynności aż do momentu przesypania ryżu do prawej miseczki.
Celem bezpośrednim tego ćwiczenia jest prawidłowe trzymanie łyżeczki a pośrednim celem przygotowanie do prawidłowego trzymania narzędzia pisarskiego i przygotowanie do matematyki (pojęcia pusta, pełna, mniej, więcej).




Przelewanie wody




Przygotowujemy dwa małe dzbanki z dzióbkiem (mogą być takie do śmietanki), tacę, gąbkę do naczyń. Prezentacja: na tacy umieszczamy po lewej stronie pusty dzbanek i gąbkę po prawej, dzbanek do połowy napełniony wodą. Przelewamy od prawej do lewej strony, podnosimy dzbanek do góry przechylamy i przelewamy wodę do ostatniej kropli, lewa ręka kieruje strumień wody na środek dzbanka, wycieramy dzbanek gąbką i odstawiamy.


Prawidłowy chwyt dzbanka: palcem wskazującym i kciukiem prawej ręki chwytamy dzbanek z wodą, jeśli dzbanek jest większy dokładamy palec środkowy, lewa ręka przytrzymuje dzbanek z wodą w połowie. Można urozmaicić to ćwiczenie poprzez umieszczenie w jednym z dzbanków np. lejka, przelewanie zabarwionej wody. Celem bezpośrednim jest prawidłowe posługiwanie się dzbankiem i opanowanie umiejętności nalewania różnych płynów. Natomiast cel pośredni to przygotowanie do prawidłowego trzymania narzędzia pisarskiego i przygotowanie do matematyki (pusty, pełny, mniej, więcej).

 

Myślę że te proste przedmioty i ćwiczenia pochodzące z metody Marii Montessori, a dokładnie z dnia praktycznego umilą Państwu czas spędzony z dzieckiem na wspólnej nauce, a przede wszystkim na dobrej zabawie.